เนื่องในวันสำคัญอย่าง ‘วันพลังงานสะอาดสากล’ ในฐานะที่ประเทศไทยเป็นผู้นำด้านพลังงานในอาเซียน และรัฐบาลเองก็ผลักดันโครงการพลังงานสะอาดอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้บรรลุเป้าหมาย Net Zero ภายในปี 2050 วันนี้เราขอมา Recap ไฮไลต์โพรเจกต์ของไทย ที่กำลังจะเปลี่ยนโฉมหน้าพลังงานในไทยให้กลายเป็นพลังงานสะอาด ว่ามีโครงการไหนน่าสนใจบ้าง
1. โซลาร์เซลล์ลอยน้ำไฮบริด (Floating Solar Hybrid): ใครที่ชอบไปเที่ยวเขื่อน โดยเฉพาะเขื่อนสิริธร จ.อุบลราชธานี ก็น่าจะได้เห็นโซลาร์เซลล์ลอยน้ำที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกแล้ว เพราะที่นี่เป็นที่ตั้งของ ‘โครงการโซลาร์เซลล์ลอยน้ำไฮบริด’ ต้นแบบโรงไฟฟ้าพลังงานสะอาดของ กฟผ. ที่เป็นการทำงานร่วมกับพลังน้ำจากเขื่อน ทำให้ผลิตไฟได้อย่างต่อเนื่องและมีความเสถียร
2. นโยบาย 30@30 (EV Transformation): ใครที่ใช้รถยนต์ไฟฟ้า (EV) น่าจะรู้จักดี เพราะรัฐบาลมีนโยบายสนับสนุนการซื้อรถยนต์ไฟฟ้า EV แต่จริง ๆ แล้วนโยบายนี้มีเป้าหมายที่สำคัญที่ต้องการผลักดันให้ประเทศไทยผลิตรถยนต์ไฟฟ้า (EV) ให้ได้ 30% ของการผลิตทั้งหมดภายในปี 2030
3. แผน PDP 2024 (Power Development Plan): ร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าฉบับใหม่ ที่ตั้งเป้าเพิ่มสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนให้สูงถึง 51% ภายในปี 2037 โดยเน้นการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ ลม และชีวมวล เพื่อดึงดูดนักลงทุนระดับโลกที่ต้องการพลังงานสะอาด 100% (RE100)
4. Smart Grid: เพื่อพัฒนาเมืองท่องเที่ยวและพื้นที่เศรษฐกิจอันดับต้น ๆ ของภาคเหนือ จังหวัดแม่ฮ่องสอนและการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค จับมือกันนำเทคโนโลยี Smart Grid และระบบ Microgrid มาใช้ ซึ่งเป็นระบบโครงข่ายไฟฟ้าอัจฉริยะที่นำเอาโซลาร์เซลล์ แบตเตอรี่ และระบบจัดการพลังงานมาใช้ในพื้นที่ห่างไกล เพื่อแก้ปัญหาไฟตกไฟดับบ่อย ๆ ถือเป็นต้นแบบของ Microgrid ในไทยที่ช่วยให้ชุมชนพึ่งพาตัวเองได้
5. โครงการลมบกขนาดใหญ่ (Wind Farm): ประเทศไทยมีทุ่งกังหันลมขนาดใหญ่หลาย ๆ แห่ง บางที่ก็เปิดให้เป็นสถานที่เช็กอินของนักท่องเที่ยว โดยเฉพาะที่จังหวัดชัยภูมิและนครราชสีมา ที่มีทุ่งกังหันลมขนาดใหญ่หลายแห่ง เช่น ห้วยบง และซับใหญ่ ปัจจุบันมีการใช้เทคโนโลยี กังหันลมใบพัดยาว เพื่อให้รับลมต่ำในพื้นที่ราบได้ดีขึ้น ช่วยเสริมความมั่นคงทางพลังงานให้กับภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
6. ระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ (BESS): หมดปัญหาเรื่องไฟฟ้าส่วนเกินจากระบบส่ง เพราะ กฟผ. ได้ทดลองติดตั้ง BESS เชื่อมต่อกับระบบส่งไฟฟ้า (Grid Scale) เพื่อรองรับความผันผวนของพลังงานหมุนเวียนที่มีปริมาณมากในพื้นที่สถานีไฟฟ้าแรงสูงชัยบาดาล จ.ลพบุรี ขนาด 21 MWh ช่วยรักษาแรงดันไฟฟ้าที่มาจากพลังงานหมุนเวียนที่ไม่เสถียรได้
7. แบตเตอรี่พลังน้ำ (Pumped-Storage): อีกหนึ่งโครงการที่ กฟผ. ได้พัฒนา คือแบตเตอรี่พลังงานน้ำ แหล่งไฟฟ้าสำรองที่ยั่งยืน โดยปัจจุบันมีอยู่ 3 ที่ คือ เขื่อนศรีนครินทร์ จ.กาญจนบุรี เขื่อนภูมิพล จ.ตาก และโรงไฟฟ้าลำตะคองชลภาวัฒนา จ.นครราชสีมา เป็นการปล่อยน้ำจากอ่างเก็บน้ำมาหมุนกังหันเพื่อผลิตไฟฟ้าเมื่อมีความต้องการใช้ไฟฟ้าสูง
8. EV Charging: แม้จะไม่ใช่โรงไฟฟ้าโดยตรง แต่การขยายตัวของสถานีชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า (เช่น OR, PEA, EA) ที่กระจายอยู่ทั่วประเทศ คือโครงสร้างพื้นฐานสำคัญที่สนับสนุนให้เกิดการเปลี่ยนผ่านจากการใช้ฟอสซิลมาเป็นพลังงานสะอาดในภาคขนส่ง
พลังงานสะอาด ไม่ใช่เรื่องไกลตัว ไม่ใช่เรื่องเฉพาะภาคส่วนไหน เพราะประชาชนตัวเล็ก ๆ แบบเราก็สามารถเป็นหนึ่งในคนที่ผลักดันได้ เพราะทุก ๆ การสนับสนุนพลังงานสีเขียว คือการสร้างสิ่งแวดล้อมที่ดีขึ้นและสร้างเศรษฐกิจใหม่เพื่อเราทุกคน
Sources:
- The World’s Largest Hydro-Floating Solar Hybrid
- แนวทางการส่งเสริมยานยนต์ไฟฟ้า (EV) ของประเทศ ตามนโยบาย 30@30
- แผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศ (Power Development Plan: PDP)
- จังหวัดแม่ฮ่องสอน ร่วมกับ PEA มุ่งสู่ Smart Grid to Smart City
- Unseen EGAT by ENGY ตอน ESS แหล่งพลังงานเสริมทัพ สร้างเสถียรภาพพลังงานหมุนเวียน
- ENGY มีเรื่องเล่า ตอน แบตเตอรี่พลังน้ำ แหล่งไฟฟ้าสำรองที่ยั่งยืน
